Ochrona pracownicza kobiety w ciąży

 

Kobiety w ciąży na gruncie kodeksu pracy są pod szczególną ochroną. Jednakże ochrona ta jest dość zróżnicowana, co może wiązać się z problemami w praktyce.

W dzisiejszym wpisie dowiesz się z jakiej ochrony i kiedy korzysta kobieta w ciąży.

W pierwszej kolejności, aby kobieta mogła korzystać z przysługującej jej ochrony w związku z ciążą, stan ciąży musi zostać stwierdzony odpowiednim zaświadczeniem lekarskim.

Kobieta w ciąży korzysta z następującej ochrony:

1) Zakaz wykonywania prac uciążliwych, niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia, mogących mieć niekorzystny wpływ na ich zdrowie, przebieg ciąży,

2) Ochrony stosunku pracy, w tym obowiązku przedłużenia przez pracodawcę umowy o pracę,

3) Zakaz pracy w porze nocnej i godzinach nadliczbowych,

4) Konieczność wyrażenia zgody na delegowanie poza stałe miejsce pracy oraz zatrudnienia w przerwanym systemie czasu pracy.

 

Zakaz wykonywania prac uciążliwych, niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia, mogących mieć niekorzystny wpływ na ich zdrowie, przebieg ciąży

 

Wykaz takich prac został określony w Rozporządzeniu Rady Ministrów z 3 kwietnia 2017 r. w sprawie wykazu prac uciążliwych, niebezpiecznych lub  szkodliwych dla zdrowia, mogących mieć niekorzystny wpływ na ich zdrowie, przebieg ciąży i kobiet karmiących dziecko piersią. Zostały one podzielone na 8 grup:

I. Prace związane z nadmiernym wysiłkiem fizycznym, w tym ręcznym transportem ciężarów

II. Prace w mikroklimacie zimnym, gorącym i zmiennym

III. Prace w narażeniu na hałas lub drgania

IV.Prace narażające na działanie pola elektromagnetycznego o częstotliwości od 0 Hz do 300 GHz oraz promieniowania jonizującego

V. Prace w podwyższonym lub obniżonym ciśnieniu

VI. Prace w kontakcie ze szkodliwymi czynnikami biologicznymi

VII. Prace w narażeniu na działanie szkodliwych substancji chemicznych

VIII.Prace grożące ciężkimi urazami fizycznymi lub psychicznymi

Obecnie zakazane jest praca kobiety w ciąży na stanowisku z monitorem ekranowym, w łącznym czasie przekraczającym 8 h na dobę, przy czym czas spędzony przy obsłudze monitora ekranowego nie może jednorazowo przekraczać 50 minut, po którym należna jest przerwa wynosząca 10 minut.

 

Ochrona stosunku pracy kobiety w ciąży

Kobieta w ciąży, a także w trakcie urlopu macierzyńskiego korzysta z ochrony przed wypowiedzeniem umowy o pracę, chyba że zachodzą okoliczności uzasadniające rozwiązanie tejże umowy bez wypowiedzenia z winy pracownicy, bądź następuje likwidacja pracodawcy.

Pracownicy przysługuje ochrona przed wypowiedzeniem także w trakcie wypowiedzenia. O co tutaj chodzi? Sprawdź w Case study.

Kobieta, której wypowiedziano umowę o pracę zawarta na czas nieokreślony dowiedziała się następnego dnia po wypowiedzeniu o tym, ze jest w ciąży i otrzymała stosowne zaświadczenie od lekarza. W takim wypadku pracodawca będzie musiał cofnąć oświadczenie woli jakim jest wypowiedzenie.W sytuacji, gdy nastąpi już rozwiązanie umowy, z chwilą upływu okresu wypowiedzenia, pracodawca będzie musiał taką pracownicą przywrócić do pracy (zob. wyrok SN z dnia 02.06.1995 r., I PRN 23/95, OSNP 1995/22/276).

Wyjątki od zakazu wypowiadania umowy o pracę kobiecie w ciąży:

  1. Zawarcie umowy o pracę na okres próbny nieprzekraczający 1 miesiąca,
  2. Ogłoszenie upadłości lub likwidacji pracodawcy.

Obowiązek przedłużenia umów o pracę zawartych na czas określony

W przypadku umów zawartych na czas określony pojawia się problem, dotyczący innej regulacji prawnej a mianowicie art.29.1. ustawy  o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, zgodnie z którym- zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonej, która w okresie ubezpieczenia chorobowego albo w okresie urlopu wychowawczego między innymi urodziła dziecko.

Tym samym kobiety, których umowa zawarta na czas określony uległaby rozwiązaniu z uwagi na upływ terminu na jaki została zawarta nie korzystałyby z ochrony.

Dlatego też wprowadzono konstrukcję przedłużenia umowy o pracę zawartej na czas określony do dnia porodu. Jednakże muszą zostać spełnione określone warunki:

-umowa rozwiązywałaby się po upływie 3 miesiąca ciąży kobiety*,

-nie jest to umowa zawarta na czas określony w celu zastępstwa nieobecnego pracownika (jednakże taka pracownica korzysta z ochrony wynikającej z zakazu wypowiadania umowy o pracę i umowa będzie obowiązywała do dnia poprzedzającego powrót nieobecnego pracownika).

W przypadku przedłużenia umowy do dnia porodu nie sporządzamy kolejnej umowy ani aneksu, albowiem umowa przedłuża się z mocy samego prawa. Tym samym wydając świadectwo pracy wpisujemy datę końcową trwania stosunku pracy dzień porodu.

*Jak obliczyć wiek ciąży.

W tym celu należy sięgnąć do orzecznictwa sądowego, a mianowicie wyroku SN z dnia 05.12.2002 r. (I PK 33/02, OSNP 2004/12/204), zgodnie z którym 3 miesiąc ciąży na gruncie prawa pracy jest obliczany na podstawie nocy księżycowych. Gdzie jeden miesiąc wynosi 4 tygodnie, czyli 28 dniom.

Upływ 3 miesiąca ciąży będzie końcem 12 tygodnia, czyli po upływie 84 dni.

 

Pracodawca zobowiązany jest każdorazowo zwolnić pracownicę w ciąży w trakcie dnia pracy na badania w związku z ciążą. Jest to czas pracy.

Szukasz inspiracji, pomocy oraz refleksji w kadrach i płacach oraz HR i zarządzaniu zasobami ludzkimi.
Wejdź na fanpage.

https://www.facebook.com/eduniedzielska/

Karolina Niedzielska

 

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on email

Dzięki,
że odwiedziłeś mnie!

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt ut laoreet dolore magna aliquam erat volutpat. Ut wisi enim ad minim veniam, quis nostrud exerci tation ullamcorper suscipit lobortis nisl ut aliquip

Znajdź mnie na facebooku

Usługi kadrowo płacowe

Do pobrania

Usługi kadrowo płacowe

Materiały wideo

Sklep

Do pobrania

O mnie